Bildtspraak

Kringloop

Door de redactie van de Bildtse Post

”Bloep… bloep… bloep… bloep… bloep… De kraan fan ’e wastafel waar niet goed dichtdraaid, dat waar dúdlik, maar dat waar ’t niet.” Soa begint ’t Gehaim fan de Lekkende Kraan, ’n spannend boek met in ’e hoofdrôl detektive Nik Nakkerton, skreven deur Dagaty Niksan in ’e stringe winter fan 1929.

’t Boek laai te koop in ’n tweedehânsboekhannel in ’n sijstraatsy fan ’e St.-Jabiksstraat en Baaltsy Butterhoek die’t al ’e halve overdâg an ’t strúnnen waar fan winkeltsy na winkeltsy, had ’t in ’e hând en lâs wat ’r op ’e achterflap ston. Niet een in ’t winkeltsy die’t ’t wist, maar die hând waar fleden week nag ’t onderwerp fan ’n gesprek tussen hur en dokter Wynkler. ’n Koatsy waar wat kneusd, had ’e dokter met ’n ernstig gesicht said en hij prúste.
Ok dokters binne wel ’s ferkouwen. Dat waar kommen deur syn suster. Guster waar Floor op bezite weest en sij dee niks âns as snútte en rochele. Hij had ’m ôffroegen at-y hur ’n hoestdranky metgeve most, maar och, ’t sou wel overgaan. En ’t gong over! ’n Dikke week later mankeerde hur niks meer en stak sij hur man doad met ’n mes dat se ’n uur eerder kocht had in ’e sinterse-negoasysaak fan Hindrik Hagel. Se kon Hagel fan ’e dânsavens op dînsdeg in De Klok, ’n brún kefee met ’n rúmme achtersaal. Hij sat altyd op ’n fast plakky an ’e toog ’n jonky te nippen en dan praatte hij lirys over ’t bakken fan fis. Syn faste maat waar Pyt Hass, soa op ’t eerste gesicht niet een der’t je lijen met hè wille. Hass waar met pînsjoen. Hij dreef lang leden ’n naai-en-braai-winkeltsy, maar doe’t ’e hannel in ’e oorlog achterútgong, nam-y ’n fout beslút. Hij heulde met ’e fijand en worde in ’46 berecht en most sitte.
Twee jaar later kwam-y frij. ’n Maisy sâg ’m de petoet útkommen en se froeg hur ôf, sou dat ’n besoeker weze of sou-y een weze die’t krekt frijkommen is? Se liep ’r de hele dâg met om. Doe’t se thús kwam sou sij hur mim frage, maar die waar drok an ’t bellen met ’n ouwe fryndin fan ’e legere skoal. De fryndin saai dat se kortleden hur haar forve laten had. D’r waar dichtbij de kapsalon fan Paul K. Water.
Der werkte Heraldine en sij kon merakels haar forve. Heraldine had gusteraven nag praten met ’n maat fan hur broer. ’t Dee bliken dat-y lessen ’n nije auto kocht had en op ’n gefaarlike krússing krekt bútten ’t dorp tun ’n skoeter botste. ’t Frommes had ’e gang ’r arig in en gâf gyn foorrang. Sij hytte Sandra en ’n prot mînsen flústerden dat se ’n gaile maid waar die’t ’t altyd en overal met idereen dee.
Ok met ’e seun fan slagter Fuursma die’t lekkere leverwust maakte.
Guster had frou Koen nag ’n stik wust kocht. Avens smoorde hur man Jan hest in ’n te dik stik en doe most frou Koen in aksy komme. Sij sloeg ’m met ’e platte hând op ’e rûg en der floog ’t stik wust hoog deur ’e kamer. ’t Belânde achter ’e bank en ’e poes sâg dut alles an, socht eventsys en dee hur te goed an ’t lekkernij. Die poes stapte fenoffen deur ’e tún fan ’e achterburen.
Of beter said: achterbuur, want frou Fink waar alleen. Hur man waar ’n maand leden sturven en laai nou op ’t kerkhôf, naast ’n sekere Van Diepen die’t froeger gau ’s ’n priis won met ’t hardrijen op ’e korte baan. Hij waar ’t nag niet ferleerd, want fleden jaar het-y ’t nag ’s perbeerd. Syn teugenstander waar Flip Matisen die’t al feertig jaar troud is met Baaltsy Butterhoek en ’t is sij die’t nou krekt op dut stoit fan ’t achterhuus út weg na bútten kykt, na de ferlichte bovenkamer fan ’t huus fan hur achterbuurfrou, de beroemde skriifster Dagaty Niksan die’t doende is om ’t begin fan ’t eerste hoofdstik fan hur nije boek an te anpassen.
Se skrast de eerste sin met ’n rooie pin deur en tikt op hur typmesine: ”Bloep… bloep… bloep… bloep… bloep… De kraan fan ’e wastafel waar niet goed dichtdraaid, dat waar dúdlik, maar dat waar ’t niet.”

Douwe Zwart

Buienradar.nl

Bildts Filmhuus:



Podcast Nag even Bildts:


Laatste columns



Buienradar.nl