Bildtspraak

Pnin en Pan

Door de redactie van de Bildtse Post

In ’t nije huus staan de stapels met doazen hyltyd op ’n ânder plak. Dut is fral spannend foor de katten. Elke dâg ’n ander útsichtspunt, elke dâg ’n nij ferstoppersplakky. De eksimplaren in kwessy binne twee sipertse tweelingbroers: Pnin en Pan, drie jaar oud.

Pnin is fernoemd na de onhandige prefessor fan Vladimir Nabokov met de onútspreekbere naam. Pan is fernoemd naar alles. Froeger waren se hest niet útnander te houwen, behalve dat Pnin wat meer leek op ’n fos, en Pan wat meer op ’n úl. Baide drage witte sportsokken. Pnin is ondertussen wat groater en geler.

Pnin is heel slim, aigenwiis en bang foor freemde mînsen. Dat leste waar hij aigenlik nooit, totdat hij fan de ene op de ândere dâg de deurbel as ’n gefaar interpreteerde. In ’t forige huus skoat hij, at de bel ging, de boekekas in, om de bezite ôf te wachten achter de bundelde ferhalen fan Nescio. Soa skrúttel at hij dan waar, soa direkt is hij in alle ândere gefallen.
Pnin gaat recht op syn doel ôf. Hij loopt as ’n roofdier, starig en leeg bij de grônd. Hij apporteert kûnststof muzen. At hij wat eet dat niet foor him bedoeld is, kinne je ’n glâs water over him leeg gooie – hij freet onferstoorber en deurnat feerder. In ’n gesellige boi nimt Pnin besit fan je deur de swaartekracht syn werk doen te laten: hij laat syn sware sels op je del fâle met de sierlikens fan ’n sândsak. Syn stim gaat deur alles hine. At hij ete wil, fergaat de wereld. Pnin syn swakte is bewegende objekten ônder tekstyl. Hij snapt alles, en snapt dat heel flug.

Pan is de kûnstner, ’t zjeny. Pan fynt mooglikheden die’t de werkelikhyd sels niet het: sitplakken die’t d‘r niet binne, roetes die’t niet bestaan. Hij is avonturier en doet ontdekkings altyd as eerste, en faak as enige. Pan is heel soasjaal en kin niet stilsitte.
Alles wat hij doet het de form fan ’n boog of ‘n krul. Gefoelswezen at hij is, bedriift hij nooit liefde sonder pynlik gebrúk fan nagels. Hij is altyd in foor ’t geven fan ’n licht gewelddadig koppy, hard teugen de onderkant fan ’n beskikbere kin of kaak. ’t Eerste wat opfâlt an Pan binne syn koegelrônde, diep ontroerende ogen. Wie't se siet, weet dat Pan foor eeuwig onskuldig is an alles.
Pan is bloedstollend mooi. Hij loopt niet, maar trippelt. Soms dânst hij. Pnin is sterker, maar Pan is de hogere sprongkûnst machtig. Syn stim is soa sprokysachtig as hij sels: ’n hoge, faak singende, onbeskryflike piep. Pan is heel beleefd en wil nooit niet speule. Hij kommuniseert deur roerloas naast je te sitten – poatsy op syn speultsy – en je an te staren met syn groate, emoasjoneel sjanterende ogen.

In ’t nije huus krije se foor ’t eerst ’n tún en dermet ’n búttenleven. Ik maak mij over hur ferskillend sorgen. Dat Pnin ooit ’n gefaar niet siet, omdat hij doende is met krijen fan wat hij wil.
Dat Pan ooit wat ontdekt dat niet bestaat, en ferdwynt in ’n ândere dimînsy. Ik mot d’r niet an dinke. Ik fertel mijsels: gyn sorgen. Se wete wat se doen. Pnin begrypt alles wat d‘r te begripen fâlt.
En Pan begrypt ’t onbegryplike.

Johan de Jong

Pnin (links) en Pan.

Buienradar.nl


Laatste columns



Buienradar.nl