Bildtspraak

Skite in ’n kedootsy

Door de redactie van de Bildtse Post

Skite in ’n kedootsy. Kinne jou die Bildtse útdrukking? De kâns is levensgroat dat jou d’r tot foor kort nag nooit fan hoord hadden. Met wat loochys nadinken kinne jou de betekenis d’r fast wel bij bedinke.

’t Sil wat te krijen hewwe met ondankberhyd, n’twaar? ’n Fesy ferpeste, ’t aigen nêst befuile, of teugen alle adfizen in ‘n geven peerd dos in de bek kike? Dan sitte jou arig in de buurt.

Temînsen, dat dink ik. Want ik kin de útdrukking ok niet. Sterker nag: d’r is gyn Bilkert te finen die’t ooit fan ‘skite in ’n kedootsy’ hoord het. Jongeloi kinne ‘t niet, en ok ‘t ouwereand keek raar op doe’t se d’r fan hoorden. ‘Dut ’n Bildts sechy? Bestaat niet!’ Nafraag bij ’n paar Bildtse taalmastodonten leverde ok inkeld harsensskrâben op.

Gyn Bilkert die’t ‘t sechy kin, en dos worde ‘t de Bildtse slogan in de nije taalkampanje fan gemeente Waddenhoek. De kampanje is richt op ’t fieren fan de meertalighyd. Dat je gewoan je aigen taal prate mâge at je je paspoort ophale of ’n ôfspraak met ’t gebiedsteam hewwe. Jim sille de stikkers, met de mooie ôfkorting ‘BIL’ (hoe toepaslik, sien ‘t ‘Uytland gheheten Bil’) al wel sien hewwe.

‘Skite in ’n kedootsy’ het maar ‘n paar ‘hits’ op Google, en die komme fan de website mijnwoordenboek.nl. Elkeneen kin der naar aigen goedfinen woorden en sechys toefoege an ’n taal naar keuze. ’t Is ok wer’t ’t reklameburo dat de kampanje maakt het dut sechy weg het, gewoan deur te googlen. Sij hewwe ’t sportyf oppakt: je kinne nou ‘n ‘limited edition’ t-shirt winne met ‘Skite in ’n kedootsy’ d’r op, at je sels ’n sechy bedinke en dat insture.

Nou sou ik ’t hewwe kinne over de kwetsberhyd fan ’n klaine taal; weerloas tun grappemakers en amateurs op internet. Of dat dut fansels nooit op ’n offisjele kampanjeposter komme mâgen had. Maar wat mij ’t meest fassineerd is dat een dut bedocht het. D’r tiid in stoken het om dut op internet te setten. Mijnwoordenboek.nl is niet bepaald de meest populêre website; at je ’n grap úthale wille om firaal te gaan motte je dos echt ’n ânder medium útsoeke.

Ik kies d’r dus foor te loven dat een dut oprecht plaatst het. Sou ’t soa weze kinne dat - soa’t je froeger nag Ouwesylster Bildts of Westhoekster Bildts hadden – dut ’n hiperlokaal sechy is? Dat ooit alleen deur ’n paar mînsen op ’n bepaald streky an de Ouwe-Dyk said worde?

Wij betreure ’t faak dat taal ferândert. ’t Ferlies fan ouwe woorden, ’t in onbrúk raken fan sechys, doet ôns seer. Maar wat fine wij fan ’t omkeerde? Hoe begroete wij nijkommers in de taal? Nije woorden, of soa-as in dut gefal ’n nij sechy? Wanneer is iets wèl ’n nij sechy of woord, en wanneer niet? En wie bepaalt dat?

‘Skite in ’n kedootsy’ waar niet ’n Bildts sechy, gyn Bilkert had d’r fan hoord. Maar dat is deur de konsternasy d’rover ferânderd. Hyltyd meer mînsen sille ’t sechy nou kinne, at ’t nou âl ’n orizineel sechy is of niet. ‘Skite in ’n kedootsy’ is here to stay, let maar op. Nou alleen nag útfine wat ’t presys betekent.

Gerard de Jong

Buienradar.nl

Bildts Filmhuus:



Podcast Nag even Bildts:


Laatste columns



Buienradar.nl