Nieuws

’Ik moet u maar niet in het Fries antwoorden...’

Door de redactie van Lokaal Nieuwsnet
Alsof het de eerste dag op de basisschool betrof. Voor veel raadsleden was het een wat onwennige avond, maandag in de raadszaal van Menaam. De fractievoorzitters uit het Bildt, Menameradiel, Franekeradeel en Littenseradiel ontmoetten elkaar voor het eerst in de hoedanigheid van herindelingscommissie.

Door Gerard de Jong - In een veelal onbekend gezelschap zoek je houvast bij je vriendjes. En dus zochten FNP’ers, D’66’ers, CDA’ers en PvdA’ers uit verschillende gemeenten een stoeltje naast elkaar uit. Ze mochten zelf hun naambordje voor hun microfoon zetten.
Deze ’gevestigde’ partijen uit meerdere gemeenten hadden de koppen bij elkaar gestoken en besloten metéén mond te spreken: één CDA’er sprak voor alle CDA’ers. Veilig, maar duidelijk. Anders was dat voor de lokale partijen. SAM Littenseradiel, Frije Bilkerts, Werkgroep het Bildt: zij waren niet aan allianties gebonden, maar wisten zich evenmin door geestverwanten gesteund. Onwennigheid was er vanwege de nieuwe samenstelling. Van wie komen de stukken die voor ons liggen eigenlijk, vroeg er een. Wat betekent ’agendalid’, vroeg een ander. De
stuurgroep - met als woordvoerders de drie burgemeesters - gaf geduldig antwoord. Het enige concrete item op de agenda - hoe kiezen we een naam voor de nieuwe gemeente? - legde  een dieper verschil tussen de drie gemeenten bloot. Of: het verschil tussen het Bildt en de rest. De taal. De nieuwe gemeente kan enkel een Nederlandse of Friese naam krijgen, het Bildts is geen erkende Rijkstaal.
De colleges hadden dit duidelijk in de stukken gezet, maar weinigen leken dat te hebben gelezen. Haye Stellingwerf (Werkgroep het Bildt) en Leendert Ferwerda (Frije Bilkerts) kwamen nadrukkelijk voor het Bildts op. De andere drie Bildtse fractievoorzitters (CDA, PvdA en VVD) hadden zich achter hun partijgenoten geschaard en zeiden de hele avond niets. Verder waren er die vooral voor een Friese naam pleitten, of juist voor een Nederlandse naam. En een enkeling die ’gewoon de beste’ naam wilde. Waar anderen zich ook wel weer in konden vinden.
Een enkele FNP’er en D’66’er voegde toe dat het Bildts niet vergeten mocht worden, maar onder de streep waren het enkel Stellingwerf en Ferwerda die echt pleitten voor het Bildts. Het omgekeerde gebeurde ook. Monique Bartels van SAM Littenseradiel zei onomwonden dat de gemeente een Nederlandse danwel Friese naam moest krijgen: ”Dan valt het Bildts een beetje buiten de boot, maar ja...”
Het Bildts wordt in woord vurig beleden, maar de Bildtse raad kiest zelf tot op heden niet eens voor Bildtse dorpsnamen. Status en toekomst van de taal verwart Bilkerts zelf al; laat staan buitenstaanders die in een nieuwe gemeente die Bilkerts moeten omarmen. Dat ongemak werd onbedoeld geïllustreerd door burgemeester Fred Veenstra van Franekeradeel, die terugdeinsde toen hij een vraag van Leendert Ferwerda moest beantwoorden. ”Ik moet u maar niet in het Fries antwoorden...,” stamelde hij. ”En Bildts kan ik niet. Dus doe ik het maar in het Nederlands.”
Voor het eerst werd fysiek zichtbaar dat het Bildt(s) in de nieuwe gemeente een zeer bescheiden minderheid vormt. Stellingwerf hield vol en toonde zich een strijdbare toren, klaar voor het eindspel. Ferwerda liet zich - na een botsing met Van Mourik - gedesillusioneerd slaan als een pion. Monique Bartels van SAM verontschuldigde zich op het eind, dat ze ”weer over ‘haar’ Littenseradiel begon”. Maar de Bildtse raadsleden namen het haar niet kwalijk. Ze wisten: Iedereen zit hier uiteindelijk om de eigen belangen veilig te stellen. Niemand doet het voor je, je moet het allemaal zelf doen.
Net als op school.

Uw reactie


Buienradar.nl


Laatste columns



Buienradar.nl